Η χιλιόχρονη ιστορία του Καραβάν Σαράι - Ένα χάνι σημείο αναφοράς της Θεσσαλονίκης
Ξεκίνησε τη λειτουργία του στη Θεσσαλονίκη ως βυζαντινό χάνι, ως πανδοχείο εποχής στεγάζοντας τους ταξιδιώτες και τα ζώα τους, που ήθελαν να ξαποστάσουν στη διαδρομή μεταφοράς εμπορευμάτων, στα τέλη του 12ου αιώνα, σύμφωνα με την αρχαιολογική υπηρεσία. Το ιστορικό κτίριο «βαφτίστηκε» με την έλευση της οθωμανικής αυτοκρατορίας και πήρε το όνομα Καραβάν Σαράι.
Πρόκειται για το μεγαλύτερο οικόπεδο, έκτασης περίπου 3.200 τετραγωνικών μέτρων, που υπάρχει στο κέντρο της Θεσσαλονίκης,
Τη μακρά και άκρως ενδιαφέρουσα ιστορία του Καραβάν Σαράι, «ξεδιπλώνει» ο Νίκος Σαπουντζής, πρώην ξενοδόχος και ιδρυτής της εταιρείας «Tourism Plus». Ο παππούς του, Θεόδωρος, ήταν αυτός που αγόρασε ένα τμήμα του κτιρίου, μαζί με άλλους τρεις επιχειρηματίες της εποχής, με την απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης το 1912 και στην κατοχή της οικογένειάς του παρέμεινε το αρχικό τμήμα του συγκεκριμένου οικήματος έως την πώλησή του το 2019 σε ισραηλινό fund.
Το «κουβάρι» της ιστορίας«Δεν υπήρχε τετραγωνικό άδειο τις δεκαετίες ’60, ’70, ’80, μέχρι και το ’90. Στα 2/3 του οικοδομικού τετραγώνου ήταν το δημαρχείο και στο υπόλοιπο γραφεία και βιοτεχνικοί χώροι. Σιγά σιγά άρχισε ο χώρος να φθίνει, καθώς όλοι αναζητούσαν πιο μοντέρνα και εξελιγμένα κτίρια, ενώ και η βιοτεχνία παπουτσιών παρουσίασε ύφεση λόγω των εισαγωγών από ξένες χώρες» θυμάται ο κ. Σαπουντζής. Σήμερα, τα 3.262 τετραγωνικά μέτρα του κτιρίου έχουν μοιραστεί σε 91 μερίδια με περίπου 300 ιδιοκτήτες.
Το «κουβάρι» της ιστορίας πιάνεται από την αρχή καθώς με την απελευθέρωση της πόλης από τους Τούρκους, το Καραβάν Σαράι είχε πέσει σε δυσμένεια. Ήταν ερείπιο, δεν λειτουργούσε πια, είχαν γκρεμιστεί αρκετά μέρη του. «Η Κτηματική Υπηρεσία του Δημοσίου έβγαλε το οικόπεδο και το παλιό βυζαντινό χάνι σε πλειστηριασμό. Αρχικά, υπήρχαν σκέψεις να το εκμεταλλευτεί το ίδιο το δημόσιο ως ξενοδοχείο και για άλλες χρήσεις, όμως τελικώς βγήκε σε δημοπρασία» συνεχίζει ο κ. Σαπουντζής.
Τότε, ο παππούς του, επιχειρηματίας που είχε μετακομίσει μαζί με την οικογένειά του από τη Φλώρινα στη Θεσσαλονίκη, συμμετείχε στη δημοπρασία, μαζί με άλλους τρεις, κι έτσι όλο το οικόπεδο και ό,τι είχε απομείνει από το κτίριο πέρασε στην κυριότητα του ίδιου, του Κουκουφλή, του Βαρσάνο και στα αδέλφια Πανταζίεβιτς, οι οποίοι αποφάσισαν να μετατρέψουν τα ερείπια σε ένα ξενοδοχείο με τα πρώτα σχέδια να υπάρχουν από το 1925 του γνωστού αρχιτέκτονα της εποχής Μαρίνο Δελλαδέτσιμα.
Στην πορεία εμφανίστηκε η οικογένεια Δήμου που αγόρασε το μεγαλύτερο ποσοστό του οικοδομικού τετραγώνου, από τους Σέρβους και τον Βαρσάνο, έτσι οι ιδιοκτήτες έμειναν τρεις (Σαπουντζής, Κουκουφλής, Δήμου), οι οποίοι προπολεμικά αποφάσισαν να ξεκινήσουν το χτίσιμο. Μέχρι την Κατοχή, τα μπετά «σκαρφάλωσαν» σε τρεις ορόφους και η ιδέα καθηλώθηκε. «Ήρθε το “κραχ” στις Ηνωμένες Πολιτείες και ο πόλεμος και το σχέδιο κόλλησε. Αν και το κτίριο ήταν γιαπί φιλοξένησε οικογένειες εκτοπισμένες από την ύπαιθρο κατά τη διάρκεια του Εμφυλίου» εξήγησε ο κ. Σαπουντζής.
Το 1952 υπήρξε συμφωνία να συνεχιστεί η ανοικοδόμηση του κτιρίου, που τελικώς έφτασε τους τέσσερις ορόφους και άλλους δύο σε εσοχή. Στο ισόγειο ήταν όλο καταστήματα, ενώ στους ορόφους γραφεία, εταιρείες, βιοτεχνίες. Μάλιστα, από το 1958, το Καραβάν Σαράι νοικιάστηκε στον δήμο Θεσσαλονίκης. Οι υπηρεσίες του δημαρχείου παρέμειναν για πάνω από μισό αιώνα στο ιστορικό κτίριο, έως το 2010 οπότε και ολοκληρώθηκε το νέο δημαρχιακό μέγαρο.
Η οικογένεια Σαπουντζή κατείχε το 20% όλου του οικοδομικού τετραγώνου και του Καραβάν Σαράι και των καταστημάτων, η οικογένεια Κουκουφλή το 25% και η οικογένεια Δήμου το υπόλοιπο 55%.
Τι «έζησε» το κτίριοΗμέρες αίγλης και λαμπρότητας διένυσε το κτίριο που στέγαζε το παλιό δημαρχείο Θεσσαλονίκης και δεκάδες υπηρεσίες του. Για πολλά χρόνια υπήρχε ζωντάνια και ένταση στα γραφεία και στους διαδρόμους. Υπάλληλοι, δημότες, επίσημοι προσκεκλημένοι, ξένες αντιπροσωπείες πέρασαν το κατώφλι του. Αποφάσεις για τη ζωή των Θεσσαλονικέων, αντεγκλήσεις, κόντρες, αλλά και επίσημοι εορτασμοί, στολισμοί και φωταγωγήσεις.
Πλέον, αρκετά από τα καταστήματα και τα γραφεία που λειτουργούσαν σε όλο το οικοδομικό τετράγωνο είναι άδεια, αφημένα και παρατημένα. Από τη δική του πλευρά, ο Χρήστος Κουκουφλής, στον οποίο έχει προέλθει από κληρονομιά το 25% των ισογείων καταστημάτων και των υπογείων, αφήνει να εννοηθεί ότι αυτό γίνεται σκοπίμως. Οι άλλοι ιδιοκτήτες θέλουν το κτίριο να πουληθεί. Οι συνιδιοκτήτες βρίσκονται σε πολυετή δικαστική διαμάχη για την διαχείριση του ακινήτου. Αναφέρει επίσης ότι μέρος των εσόδων των κληρονόμων Κουκουφλή διατίθεται σε φιλανθρωπικό έργο.
Η τύχη του Καραβάν Σαράι μετά την πώλησή τουΟι διαπραγματεύσεις με το ισραηλινό fund ξεκίνησαν το 2018 και η πώληση συνεχίζεται έως σήμερα, με τους νέους ιδιοκτήτες να μην έχουν πάρει στην κυριότητά τους το 100% του κτιρίου. Η διαδικασία πήγε πίσω λόγω της πανδημίας και εξαιτίας γραφειοκρατικών ζητημάτων που προκύπτουν από τους πολλούς κληρονόμους.
Ο κ. Σαπουντζής εκφράζει την άποψη πως «το κτίριο θα γίνει ένα στολίδι για την πόλη», αφού θα παραμείνει ως έχει με την απόφαση του 1983 της Μελίνας Μερκούρη που χαρακτηρίστηκε ως διατηρητέο και έργο τέχνης. Η αρχιτεκτονική του μοιάζει πολύ με τη ΧΑΝΘ, ενώ εκτιμάται πως η περιοχή πάνω από την Εγνατία θα αναπτυχθεί σε συνδυασμό με το Μετρό, το Σταθμό Βενιζέλου, το Τζαμί Χαμτζά Μπέη, το γνωστό «Αλκαζάρ», που είναι σε εξέλιξη οι εργασίες αναπαλαίωσης.
Στα σχέδια των ισραηλινών είναι να μετατραπεί και πάλι ο χώρος σε ξενοδοχείο, σε γραφεία και σε μαγαζιά, ενδεχομένως με τον συνδυασμό αυτό να θεωρείται ο πιο συμφέρον.
Αποτελεί νεότερο μνημείο της ΘεσσαλονίκηςΤο Καραβάν Σαράι αποτελεί νεότερο μνημείο της Θεσσαλονίκης και στην απόφαση του υπουργείου Πολιτισμού το 1983 αναφέρεται ότι χρειάζεται «ειδική κρατική προστασία σύμφωνα με το σχετικό νόμο γιατί είναι χαρακτηριστικό δείγμα της αρχιτεκτονικής των αναζητήσεων των πρώτων δεκαετιών του αιώνα».
Είναι λιτό με κυβιστική έκφραση, αναπτύσσεται σε στάθμες. Οι όψεις του είναι σύμμετρες σαν αποτέλεσμα της λειτουργικής του οργάνωσης. Μοναδική διακόσμησή του η οδοντωτή ταινία που περιβάλλει τα ανοίγματα του ημιορόφου καθώς και η διακόσμηση των κύριων κεντρικών εισόδων με τους κιονίσκους και το τοξωτό υπέρθυρο. Εκτός από το ενδιαφέρον που παρουσιάζει το ίδιο το κτίριο έχει και αξιόλογη θέση δίπλα στο διατηρητέο μνημείο του Χαμτζά Μπέη τζαμί.
πηγή: ΑΠΕ – ΜΠΕ
To άρθρο Η χιλιόχρονη ιστορία του Καραβάν Σαράι - Ένα χάνι σημείο αναφοράς της Θεσσαλονίκης δημοσιεύτηκε στο NewsIT .
- Δημοφιλέστερες Ειδήσεις Κατηγορίας Ειδήσεις
- Πασίγνωστο φάρμακο για το στομάχι κατηγορείται για 9 μορφές καρκίνου
- Φωτιά τώρα σε Χαλάνδρι και Ζωγράφου - Συναγερμός στην Πυροσβεστική
- Επεισοδιακό λουκέτο μετά 30 χρόνια για γνωστό καφέ – μπαρ στη Θεσσαλονίκη
- Robbie Williams: Γιατί αποκάλεσε «κλέφτες» τους Έλληνες
- Εφημερίδα Karar: Προσβολή η πρόταση Μητσοτάκη για το μεταναστευτικό
- Κόπηκε και τώρα επιστρέφει ξανά στον ΣΚΑΪ...
- Ρόμπι Γουίλιαμς: Η ατάκα που δίχασε στη συναυλία του στη Μαλακάσα - Αποκάλεσε τους Έλληνες «κλέφτες»
- Ρόδος: Πρόστιμα στο beach bar από το Λιμεναρχείο για τις πλατφόρμες μέσα στο νερό – Τι λέει ο ιδιοκτήτης
- Το τέλος μιας εποχής και του ταλαντούχου λαϊκιστή Τσίπρα
- ΣΥΡΙΖΑ: Σε τεταμένο κλίμα η συνεδρίαση της Πολιτικής Γραμματείας
- Δημοφιλέστερες Ειδήσεις NewsIt
- Τετράχρονος περιπλανιόταν μόνος του με πάνα και κινητό στα Χανιά - Τι είπε η μητέρα
- Survivor All Star: Τελευταίος αγώνας επάθλου – Τι θα δούμε απόψε
- Λιανή Άμμος Εύβοιας: H φυσική «πισίνα» του Αιγαίου, μόλις 2 ώρες από την Αθήνα
- «Ποτέ δεν έκανα πίσω» - Το μήνυμα Πολάκη κατά την άφιξη του στην Πολιτική Γραμματεία ΣΥΡΙΖΑ
- Ολυμπιακός: Ο Κώστας Σλούκας θα συναντηθεί με τους αδερφούς Αγγελόπουλους τη Δευτέρα (03/07)
- Δημήτρης Πέλκας: Επίσημο τέλος από τη Φενέρμπαχτσε
- «Είχε διπλωθεί στη μέση, έκλαιγε» δηλώνει η μητέρα του 11χρονου που έπαθε ηλεκτροπληξία στη Νέα Ιωνία
- Ο Κυριάκος Μητσοτάκης κρατά την έδρα της Α' Θεσσαλονίκης - Εκτός Βουλής ο Δημήτρης Βενιέρης
- Ο Νίκολα Γιόκιτς χόρεψε πάνω στο τραπέζι σε πανηγύρι χωριού στη Σερβία
- Κωνσταντίνος Μαρκουλάκης: Τρελάθηκα τότε με το Survivor, δεν έχει σχέση με τη σημερινή εικόνα του παιχνιδιού
- Τελευταία Νέα NewsIt
- Η χιλιόχρονη ιστορία του Καραβάν Σαράι - Ένα χάνι σημείο αναφοράς της Θεσσαλονίκης
- ΑΕΚ: Στα Χανιά το τρόπαιο του πρωταθλήματος μέσα σε αποθέωση από τους οπαδούς
- Εντοπίστηκε χασισοφυτεία στα Ανώγεια – Αναζητείται ο ιδιοκτήτης
- Ολυμπιακός – Το «αντίο» του Σωκράτη Παπασταθόπουλο: «Πέρασαν 2,5 χρόνια με 2 πρωταθλήματα»
- Ατύχημα στο Ράλλυ Φθιώτιδας σε «ακροπολική» διαδρομή - Φωτογραφίες από το «πληγωμένο» Subaru Impreza
- «Είχε διπλωθεί στη μέση, έκλαιγε» δηλώνει η μητέρα του 11χρονου που έπαθε ηλεκτροπληξία στη Νέα Ιωνία
- Ολυμπιακός: Ο Κώστας Σλούκας θα συναντηθεί με τους αδερφούς Αγγελόπουλους τη Δευτέρα (03/07)
- Λιανή Άμμος Εύβοιας: H φυσική «πισίνα» του Αιγαίου, μόλις 2 ώρες από την Αθήνα
- Survivor All Star: Τελευταίος αγώνας επάθλου – Τι θα δούμε απόψε
- Τελευταία Νέα Κατηγορίας Ειδήσεις
- Πέλκας: Έμεινε ελεύθερος από την Φενέρμπαχτσε [pic]
- Ο Νίκος Παππάς στο Open Sport για το αντίο του στο παρκέ
- Φωτιά τώρα σε Χαλάνδρι και Ζωγράφου - Συναγερμός στην Πυροσβεστική
- Bloomberg για Ελληνικό: Το έργο που θα μεταμορφώσει την Αθήνα
- Άλλοι τρεις νέοι υποψήφιοι για το, συνδυασμό του υποψηφίου Δημάρχου Ι. Π. Μεσολογγίου, Θανάση Λύρου.
- Γιώργος Αγγελόπουλος: «Δεν με απασχολεί εάν κάποιος βαφτίζει μία συνεργασία μου ως σχέση»
- Ζωγράφου: Κινητοποίηση της Πυροσβεστικής για φωτιά σε δώμα
- Ρόμπι Γουίλιαμς: Απίστευτος στο Terra Vibe Park στη Μαλακάσα μετά από 8 χρόνια
- ΠΑΣΟΚ για Ρόδο: Το συμβάν αποδεικνύει περίτρανα την ανάγκη εντατικοποίησης των ελέγχων από το ΣΕΠΕ